Waarom zien we nog dagelijks die oude buurvrouw moeizaam haar rollatortje voortduwen in de supermarkt? Waarom worden de goede doelen niet elke dag overspoeld met geld? Onder aan het verschenen nieuwsbericht “Veel Nederlanders zijn idealisten” (bron: www.nieuwnieuws.nl) slaat de realiteit hardnekkig toe: “Gebrek aan tijd (44%) en geld (34%) weerhoudt het merendeel van de ondervraagden hun idealen te realiseren”. Enkele reacties op dit artikel verwijzen naar de tegenstelling tussen realisme en idealisme. Idealisten schijnen niet realistisch te zijn; ze willen heel veel, maar dat kan eigenlijk niet. Hoe realistisch is het eigenlijk om tijd en geld als boosdoener van het idealisme aan te wijzen? Stel: alle werkgevers beslissen gezamenlijk een werkweek van 32 uur in te voeren en een loonsverhoging van 10%, zou iedereen dan die extra dag gaan gebruiken om goed te doen? Als dit niet zo is, wat is dan werkelijk de reden waarom het idealisme niet overgaat in het realisme?
De nieuwe trend is de discussie over de opwarming van de aarde. Live Earth, een grote show verspreid over de hele wereld met optredens van absolute top-artiesten, is een mooi idealistisch project. Artiesten die geheel onzelfzuchtig tijd en inspanning (lijken te) doneren voor het goede doel, is een geweldig ideaal. Realistisch (of pessimistisch) gezien was het stroomverbruik tijdens deze concerten extreem hoog. Had het dan helemaal niet moeten plaatsvinden of had het gewoon anders aangepakt moeten worden? En de grote man himself, Mr. Al Gore. Die weet het allemaal prachtig te vertellen, een mooi ideaal beeld te creëren, maar denkt hij hier ook nog aan als hij in zijn privé-vliegtuig zit? Het lijkt of we best de wereld willen verbeteren maar dan onder onze eigen voorwaarden.
Wij, Hollands Handelen, nemen sinds kort deel aan een project voor maatschappelijk ondernemen. Geen project gericht op het milieu als in flora en fauna, maar een project gericht op het milieu van de Rotterdammers. Het steunen van projecten die de kansarmen kansrijker maken. Projecten die maatschappelijke ondernemingen koppelt aan commerciële organisaties. Een simpel voorbeeld: medewerkers van een bank knappen, in samenwerking met een stichting die zich bezighoudt met het verbeteren van de sfeer in wijken, een plein op. Leuk voor de wijk, leuk voor de maatschappelijke organisaties en leuk voor de medewerkers (teambuilding). Hollands Handelen doneert tijd om de projecten en dan vooral de projectleiding te ondersteunen in communicatie. Ons ideaal om veel goeds te doen voor de wereld is door een kleine investering iets realistischer geworden.
Helaas zijn wij er achter dat ons ideaal ook aan voorwaarden is verbonden. Het klinkt heel simpel om twee bedrijven te matchen, maar als een commercieel bedrijf geen harde cijfers of bewijzen ziet van de opbrengsten zijn ze maar moeilijk te porren. Argumenten als, een betere leefomgeving verbetert de uitstraling van het bedrijf, het stimuleren van de teamgeest doordat personeel samen werkt aan een goed doel, komen maar half aan. Resultaten willen ze zien. Wat kunnen zij ermee winnen? Ze willen wel helpen, maar ook niets opgeven en niets laten. En die twee dingen gaan vaak niet samen. Alles onder eigen voorwaarden. De projectleider ondervindt dit probleem dagelijks en helaas kunnen wij als Hollands Handelen hier weinig aan doen. Graag zouden wij nog veel meer tijd doneren, maar er moeten ook nog rekeningen betaald worden.
Is het probleem dan misschien dat er te veel is? Dat er zo veel te doen is dat alleen de gedachte om ergens te beginnen al uitput? Dat er zo veel aandacht aan besteed wordt dat het allemaal langs ons heen gaat? Dat het politiek correct is om te zeggen dat je het graag zou willen doen en dat geld en tijd de makkelijke zondebokken zijn? Ik denk zelf dat idealistisch denken pas realistisch uitvoeren wordt op het moment dat het natuurlijk gaat, dat er geen moeite voor hoeft te worden gedaan en als het onder onze eigen voorwaarden kan. Elkaar helpen, het milieu verbeteren en de maatschappij helpen, moet een tweede natuur worden. Hoe gaan we dat aanpakken? Of ben ik te idealistisch om überhaupt een realistische oplossing te willen bedenken?
Gelukkig is geen enkele generalisatie waar en ook bovenstaande kent vele uitzonderingen. Maar als idealisten de brug niet kunnen bouwen naar het realisme hoe groot is dan de kans dat we verdrinken in onze idealen? Laten we starten met onze mouwen opstropen, onze eigen voorwaarden aanscherpen en gewoon beginnen!